4.  Ambalaj ve Çevre

   Ambalajın hayatın bir vazgeçilmezi olduğundan ve yararlarından bahsettik. İnsanoğluna bu kadar hizmeti dokunan ambalajın çevreye zarar vermemesi için neler yapılabilir birazda bundan bahsedelim.

Ambalajlar kullanım ömürlerini tamamladıktan sonra atık haline gelirler. Eğer toplum bu konuda bilinçli davranmayıp ve ambalaj atığını bir çöp olarak nitelendirirse işte o zaman çevre kirliliği baş gösterir.

Ambalaj atığı kesinlikle çöp değildir. Çoğu zaman içtiğimiz meyve sularının, yediğimiz gıdaların veya aldığımız bir bilgisayarın ambalajını işimiz bittikten sonra evsel atıklarımızla birlikte çöpe atarız. Oysaki ambalaj atıkları hammadde olarak kullanılabilen değerli malzemelerdir. Biz ambalajın bu değerinin farkında olamazsak, her gün elimizle ülkemizin ve

dünyamızın doğal kaynaklarını da yok etmiş oluruz.

Günümüzde sınırlı sayıda olan düzenli depolama tesislerinin de evsel atıklarımız ile hızla dolduğu düşünüldüğünde, daha kalıcı çözüm arayışına gidilmelidir.

Ambalaj çöp değil, değerli bir malzemedir derken bir şeyi atlamamalıyız. Evlerimizdeki çöpümüz bile değerlidir.

 

 

 

 

 

Sadece ambalaj atığı değil her türlü atığı değerlendirebiliriz. Bu yöntemleri şu şekilde sıralayabiliriz;

v Yeniden kullanım: Ambalajın kendi yaşam döngüsü içinde tekrar kullanımının imkânsız olacağı zamana kadar, toplama ve temizleme dışında hiçbir işleme tabi

tutulmadan yeniden doldurularak veya aynı şekli ile aynı amaç için kullanım ömrünü tamamlayıncaya kadar kullanılabilir olduğunu anlatır.

v Geri dönüşüm: Geri dönüşüm terim olarak, kullanım sonrası atık malzemelerin çeşitli fiziksel ve kimyasal işlemler ile hammadde olarak tekrar imalat

süreçlerine kazandırılmasıdır. Biz burada özellikle ambalaj atıklarının geri dönüşümünden bahsedeceğiz.

v  Enerji geri kazanımı: yanabilir özellikte olan ambalaj atıklarının, ısı ve elektrik enerjisi elde etmek amacıyla tek başına ya da diğer atıklarla birlikte, doğrudan

yakılarak kullanılmasıdır.

v Kompost: (Organik Geri Dönüşüm) Organik atıklar bu yöntem de doğal olarak çürümeye bırakılır. Böylelikle enerji kaynağı olarak kullanılabilir ve gübre

yerine kullanabiliriz.

 

Not: Yukarıdaki metotların herhangi biriyle değerlendirme imkânı teknolojik ve/veya ekonomik nedenlerle mümkün olmayan ve ayrıca yukarıdaki metotların

kullanılmasından sonra geriye kalan atıklar düzenli depolama tesislerine gömülerek bertaraf edilir. Zamanla sağlıklı olmayan çöp depolama sahalarının (vahşi depolama)

kapatılarak tamamen düzenli depolama sistemine geçilmesi hedeflenmektedir. Ancak bu tesislerin ilk kurulum masraflarının yüksek olması hem de düzenli depolama

tesisleri için yer bulma güçlükleri sebebiyle ambalaj atıklarının geri kazanımı ve geri dönüşümü daha da önem kazanmaktadır.

 

Geri Dönüşüm Nedir?

 Doğal kaynaklarımızın sınırsız olmadığı, dikkat edilmediği sürece bu kaynaklar tükenecektir. Kaynak israfını önlemenin yanında, hayat standartlarını yükseltme uğraşları ve

ortaya çıkan enerji krizi ile bu gerçeği gören gelişmiş ülkeler atıkların geri kazanılması ve tekrar kullanılması için çalışmalar yapmış ve geliştirmiştir.

       Geri dönüşüm terim olarak, kullanım sonrası atık malzemelerin çeşitli fiziksel ve kimyasal işlemler ile hammadde olarak tekrar imalat süreçlerine kazandırılmasıdır.

 

Geri Dönüşüm Niçin Önemlidir?

Doğal Kaynaklarımız Korunur;

Dünya nüfusunun artması, sanayinin gelişmesi ile birlikte doğal kaynaklarımız hızla tükenmektedir. Bu nedenle geri dönüşüm doğal kaynaklarımızı korumak ve verimli kullanmak adına yapılabilecek en akıllı işlemdir.

Örneğin; kâğıdın geri dönüşümü ile ormanlarda ağaçların daha az kesilmesini sağlamış oluruz. Benzer şekilde plastik atıklarının geri dönüşümü ile petrolden tasarruf sağlanabilir.

Enerji Tasarrufu Sağlanır;

Geri dönüşüm ile elde edilen malzemede endüstriyel işlem sayısı azaldığı için enerji tasarrufu sağlanır. Metal içecek kutularının geri dönüşüm işlemlerinde metal doğrudan eritilerek yeni ürün haline dönüştürülür. Böylelikle hem üretim için kullanılan maden cevherine hem de madenin saflaştırması için uygulanan işlemlere gerek duyulmaz. Bu şekilde bir alüminyum kutunun geri dönüşümünden % 96 oranında enerji tasarrufu sağlanabilir. Benzer şekilde katı atıklarda ayrılan kâğıdın yeniden işleme sokulması için gerekli olan enerji normal işlemler için gerekli olanın % 50’si kadardır. Aynı şekilde cam ve plastik atıkların da geri dönüşümünden önemli oranda enerji tasarrufu sağlanabilir.

  Atık Miktarı Azalır; 

 Çöp ve ambalaj atığının ayrılması suretiyle, çöpe giden atık miktarında ciddi bir azalma olur. Bu atıkların taşınması ve depolanması işlemleri için ise daha az alan ve daha az enerji kullanılır. Zaten az sayıda olan düzenli depolama alanları da böylelikle daha verimli kullanılmış olur.

    Geri Dönüşüm Geleceğe ve Ekonomiye Yatırım Demektir;

 Geri dönüşüm uzun vadede verimli bir ekonomik yatırımdır. Hammaddenin azalması ve doğal kaynakların hızla tükenmesi sonucunda ekonomik problemler

ortaya çıkabilecek ve işte bu noktada geri dönüşüm ekonomi üzerinde olumlu yapacaktır. Yeni iş imkânları sağlayacak ve gelecek kuşaklara doğal kaynaklardan

yararlanma olanağı sağlayacaktır

     Atık malzemelerin hammadde olarak kullanılması çevre kirliliğinin engellenmesi açısından da önemlidir. Hurda kâğıdın tekrar kâğıt imalatında kullanılması hava

      kirliliğini %74–94, su kirliliğini %35, su kullanımını %45 azaltabilmektedir. Örneğin bir ton atık kâğıdın kâğıt hamuruna katılmasıyla 20 ağacın kesilmesi önlenebilmektedir.

          Verimli bir geri dönüşüm için ambalaj üreticilerinin, ambalajı kullanan firmaların ve lisanslı geri dönüşüm firmalarının işbirliği içerisinde çalışmaları

     gerekmektedir. Böylelikle üretilecek ambalajlar tüketicilerin her türlü ihtiyacına cevap verirken aynı zamanda geri dönüşüm aşamasında problem yaratmayacaklardır.